Küfeki Taşı Nedir? Kullanım Yerleri, Özellikleri Nelerdir?

Paylaşmak Güzeldir:


Bizans ve Osmanlı dönemlerinde çok sayıda önemli mimari eserde temel yapı taşı olarak yararlanılan küfeki taşı İstanbul Surları, Topkapı Sarayı, Süleymaniye Camii’nde kullanılmıştır. Mimar Sinan’ın da pek çok eserinde küfeki taşını tercih ettiği bilinmektedir.

Küfeki Taşı Kimyasal ve Fiziksel Özellikleri

  • Sedimanter (Tortul) bir taş türüdür.
  • Küfeki taşı yüzyıllardan beri İstanbul ve Trakya’nın yapı taşı gereksinimini karşılayan; “lümaşelli kalker”, “maktralı kalker” ya da “Bakırköy Taşı” adlarıyla da bilinen deniz kabuklarının çoğunlukla da istiridye kabuklarının oluşturduğu bir kalker çeşitidir.
  • Bileşimindeki karbonat oranı yüksek olduğu için, asitle reaksiyonunda hızlı bir köpürme izlenir.
  • Bol fosilli, boşluklu, kalsit özellikli bir dokusu vardır.
  • Açık bej, açık sarı, gri tonlarda, ince taneli ve kumlu görünümde, fosilli, boşluklu ve kristalli, kompakt bir taş tonlarında, ince taneli ve kumlu görünümde, kompakt bir kayaçtır.
  • Diğer önemli bir özelliği, doğadan çıktığı anda her türlü işleme uygun olması ve kolay işlenmesi; havayla temastan sonra ise bünyesine karbondioksit alarak ikincil bir hidratasyonla sertliğinin artması, dayanıklılık ve güç kazanmasıdır.
  • Su içinde bulunduğu durumlarda da özellikleri değişmez.
  • El işlemelerine uygun ve tarihi eser restorasyonunda en çok kullanılan taş çeşitidir.
  • Üzerine çivi çakılabildiği için de mimari projelerin çatı, kapı ve pencere altları için uygundur.
  • İstanbul taşı” olarak da bilinir. 2000-2500 yıl gibi uzun bir zaman kadar dayanıklı olmuş bir doğal taştır.
  • Yaz aylarında sıcağı, kış aylarında ise soğuğun etkisini azaltarak ısı yalıtımı sağlar.

Ülkemizdeki üretim yerleri

Bakırköy kireçtaşı ya da maktralı kalker olarak ta isimlendirilen küfeki taşı İstanbul’un batısında Davutpaşa, Bakırköy, Sefaköy arasındaki alandan çıkarılmaktadır. Küfeki taşının üretimi oldukça sınırlı olmakla beraber bugün de sürdürülmektedir.

Küfeki Taşı Kullanım Alanları

Küfeki taşı; Mimar Sinan ve diğer Osmanlı mimarlarının eserlerinde daima ana yapı malzemesi olmuş; kaba işlenmişlikten kesme taş ve yoğun bezemeli düzeye kadar değişik, zengin bir kullanım alanı bulmuştur. Yalnızca örgü ve dış cephe malzemesi olarak değil, iç mekanlarda, döşeme kaplamalarında, kemerlerde, portal, mihrap ve minberlerde de kullanılmıştır. Küfeki taşının dayanıklılığı değişkenlik göstermektedir. Bazıları dondan etkilenerek parçalanıp dökülebilmektedir. Genellikle duvar kaplaması olmak üzere döşeme kaplaması şeklinde de değerlendirilmektedir. Ayrıca duvarlarda moloz taşı olarak ta kullanılmaktadır.

Cevap Bırakın