Granit nedir? Özellikleri, Kullanım Yerleri, Renk ve Çeşitleri

Paylaşmak Güzeldir:


Granit taşı

Granit, sert, kristal yapılı minerallerden meydana gelen tane görünüşlü magmatik bir kaya türüdür. 

Granitin yeriçinde sıcaklığı 400 santigrat dereceyi bulur ve soğuması için birkaç bin yıl zaman geçmesi gerekir. Bu ısı jeotermal suların kaynağını oluşturmaktadır. Yeriçine süzülen suların, granitlerin çatlakları arasındaki hareketi, hem granitin yüksek ısısı ile su sıcaklığını arttırır hem de çözünebilir haldeki mineraller suyun bünyesine dahil olur. Jeotermal suların oluşumu bu şekilde gerçekleşir.

Özellikleri

  • Granit, genellikle açık renkli olup %60 oranında potasyum feldspat, %30 kuvartz, mika minerallerinden oluşan mağmatik bir taş türüdür. 
  • Yoğunlukları 2600~2800 kg/m3 arasındadır
  • Sert ve dayanıklıdır.
  • Basınç dayanımları 1600~2400 kg/cm dir.
  • Kuru granitin erime sıcaklığı 1215-1260 °C’dir.
  • Granitin rengi, başlıca kapsadığı feldspatın rengi tarafından verilir ve solgun pembemsi griden pembeye veya pembemsi sarıdan kuvvetli kırmızıya kadar değişen bir renk gösterir. Çoğunlukla gri ve yeşil – gri renktedirler.
  • Ocaktan ilk çıktığında nem içermeleri nedeniyle kolay kesilmelerine karşın, zamanla bu nemi kaybettiklerinden sertleşir ve zor işlenir hale gelirler.
  • Tane şeklinde görünüşe sahiptir.
  • Dış şartlara ve aşınmaya dayanıklı olup, renklerini sürekli koruyan bir taş türüdür.
  • İyi cila kabul ederler ve diğer kayaçlara nazaran uzun bir süre bozulmadan kalarak, renk ve parlaklıklarını korurlar.
  • Neme karşı dayanıklıdır.
  • Doğal görünümlü göz alıcıdır.
  • Çizilme, kırılma, paslanma görülmez.
  • Tüm hava şartlarına elverişlidir.

Granit taşın ülkemizdeki üretim yerleri

Ülkemizde en önemli granit ocakları; İstanbul (Çavuşbaşı, Alemdağ), Kapıdağ, Kazdağı, Uludağ, Gebze, Kozak, Kırklareli, Çatalca, Demirköy, Eskişehir, Bandırma, Bilecik, Bursa, Ankara, Yozgat, Çanakkale, Armutlu, Gümüşhane ve Giresun yöresinde bulunmaktadır.

Kullanım şekilleri – kullanıldıkları yerler

Tarihi ve modern mimaride yapıları dış etkilerden koruması ve yapı içi iklimi muhafaza etmesi, periyodik bakımlara en az ihtiyaç göstermesi ve yıllarca ilk gündeki görünümünü sürdürmesi nedenleri ile granit, yapı malzemeleri arasında iç ve dış mekanlarda prestij simgesi olmuştur. Granit çoğunlukla taşıt ve yaya yolu döşeme kaplaması, merdiven, duvar kaplaması ve bordür taşı olarak kullanılmaktadır. Tarihi mekânlarda özellikle kullanılması uygun olan bir doğal taştır.

İç Mekânlarda Kullanıldığı Yerler

  • Mutfak Tezgâhları
  • Banyo Tezgâhları
  • Zemin döşemesi
  • Duvar kaplama
  • Merdiven basamak ve rıhtları
  • Merdiven tırabzanları 
  • Asansör
  • Banko
  • Şömineler
  • Masa ve Sehpalar
  • Süsleyici eşyalar

Dış Mekanlarda Kullanıldığı Yerler

  • Dış Cephe Kaplaması
  • Yer döşeme
  • Merdiven basamak ve rıhtları
  • Kaldırım taşları ve bordürleri
  • Havuz, çeşme ve fıskiyeler
  • Kolon küpeşte ve kemerler
  • Köprüler
  • Yüzme havuzu kaplamaları
  • Abide ve heykeller 
  • Kabir üretimi
  • Barbekü , Ocakbaşı 

Peyzaj uygulamalarında  kullanımı

  • Levha (kaplama taşı)
  • Parke taşı
  • Blok taş
  • Serbest çakıl şekillerinde sınıflandırılabilir.

Duvar ve sert zemin kaplaması uygulamalarında granit levhalar kullanılırken, yoğun yaya ve araç trafiğinin olduğu yerlerde parke taşı olarak kullanılarak işlevsel ve estetik uygulamalar yapılabilmektedir.

granit peyzaj parke taşı

Granitin peyzaj uygulamalarında kullanım örnekleri.

Granit bloklardan anıtlar, abideler, sütunlar inşa edilip ve birçok plastik obje ve kent mobilyası üretilirken, artık granit parçalarından ise tamburlanarak serbest çakıl üretimi yapılmakta ve peyzaj uygulamalarında kullanılmaktadır.

Granit taşlar bloklar halinde adım taşları olarak da kullanılabilmekte, özellikle yapay göletler içerisinde hem estetik hem de fonksiyonel olarak peyzaj düzenlemesine katkıda bulunabilmektedir.

Parke taşları kullanımı oldukça eskilere dayanmaktadır. Üretimin kolay ve basit olması nedeniyle eski çağlarda çekiç, murç ve benzeri aletler kullanarak insan gücüyle bol miktarlarda üretilmiş ve kullanılmıştır. Bu nedenle, bugün eski yapıların restorasyonu çalışmalannda parke taşları vazgeçilmez malzemelerdir. Esas olarak 4×6 cm boyutundaki küp taşlar yaya trafiğinin yoğun olduğu yerlerde, 6×8 cm boyutundaki küp taşlar ise yaya ve araç trafiğinin karışık olduğu yerlerde kullanılır. 8×10 cm boyutlu taşlar ise 4×6 cm boyutundaki taşların kullanım alanlarında uygulandığı gibi aşırı yüklere ve asidik ortama dayanıklılık gerektiren endüstri ortamlarında da kullanılmaktadırlar (Gündüz, 1995). Granit küp taş uygulamalarında 4×6 cm ebatlarında  taşın 1 tonu ile 8-9 m2, 6×8 cm ebatlarında taşın 1 tonu ile 7 m2 ve 8×10 cm ebatlarında  taşın 1 tonu ile 5.5 m2 zemin kaplanır.

granit taşın su içinde kullanımı

Granit taşın su içinde kullanım örnekleri.

Diğer taşlar ile renk ahenk ilişkisi

Granit, değişik renk ve desenlerde bulunması sebebiyle, estetik amaçlarla kullanılan endüstriyel bir kayaçtır. Dekorasyon sanatında, farklı renk granitler bir arada kullanılabildiği gibi, değişik renklerde olan diğer dekoratif kayaçlar ile de kullanımları sıklıkla görülmektedir.

Çeşitli Renk ve Modelleri

 

 

Cevap Bırakın